21/07/2019
De kelder is vaak een onderbenutte ruimte in huis. Velen dromen ervan deze om te toveren tot een hobbyruimte, extra opslag of zelfs een volwaardige leefruimte. Een likje verf lijkt dan een logische eerste stap om de ruimte op te frissen. Echter, voordat u de kwast pakt, is het van cruciaal belang om de staat van uw kelder nauwkeurig te beoordelen. Vooral vocht is een spelbreker die al uw schilderwerk teniet kan doen. Het verven van een vochtige kelder is niet alleen een verspilling van tijd en geld, maar kan ook dieperliggende problemen verergeren of maskeren.

- Is uw Kelder te Vochtig om te Schilderen?
- De Voordelen van een Droge Kelder
- Werkt “Waterdichte” Kelderverf Echt?
- Hoe Herkent u Vocht in uw Kelder? Gebruik uw Zintuigen!
- Tijdelijke Oplossingen voor een Vochtige Kelder
- Veelvoorkomende Oorzaken van een Vochtige Kelder
- Definitieve Oplossingen: Kelderafdichting
- Veelgestelde Vragen over Vochtige Kelders en Schilderen
Is uw Kelder te Vochtig om te Schilderen?
Het antwoord is vaak ja. Het is absoluut niet aangewezen om een vochtige kelder te schilderen, en wel om diverse redenen. Wanneer u schildert op een vochtige ondergrond, zal de verf simpelweg niet goed hechten. Dit betekent dat de verflaag zal afbladderen, barsten of zelfs loslaten, nog voordat deze volledig is uitgedroogd. Het resultaat is een lelijk geschilderde kelder die er niet alleen onaf uitziet, maar bovendien nog steeds kampt met dezelfde vochtproblemen als voordien. De verf kan niet mooi uitdrogen en het vocht blijft gevangen onder de verflaag, wat een ideale voedingsbodem creëert voor schimmel en muffe geuren.
Wat u in een echt vochtige kelder dan wel eerst moet doen, is ervoor zorgen dat de kelder weer helemaal droog wordt. Dit kan door middel van voldoende ventilatie of, in ernstigere gevallen, een professionele kelderbehandeling zoals kelderdichting (bekuiping) of kelderdrainage. Pas wanneer de muren en vloer van de kelder volledig droog zijn, kunt u overwegen om te beginnen met schilderen. Deze stap is de basis voor elk succesvol project in de kelder.
De Voordelen van een Droge Kelder
Een droge kelder biedt twee belangrijke voordelen die verder gaan dan alleen een esthetisch aspect:
- Perfect Schilderwerk: Enerzijds maakt een droge kelder het mogelijk om de muren en vloer mooi te schilderen. Droge muren zijn een prima ondergrond voor verf, waardoor deze optimaal kan hechten en uitharden. Het schilderwerk zal er niet alleen veel beter uitzien, maar ook aanzienlijk duurzamer zijn. Het zal niet afbladderen of loslaten, waardoor u langer van een frisse en nette ruimte kunt genieten.
- Uitbreiding van uw Woning: Anderzijds breidt u uw woning uit met nieuwe opslagruimte of zelfs een volwaardige hobby- of leefruimte. In een vochtige kelder kunt u niets permanent stockeren zonder risico op schade, schimmel of bederf. Ook is het geen aangename plek om te verblijven. Een droge kelder daarentegen is prima te gebruiken als bergruimte voor waardevolle spullen, een fitnessruimte, een thuiskantoor of zelfs een extra slaapkamer. De mogelijkheden zijn oneindig veel groter dan in een vochtige kelder.
Samengevat: wilt u uw vochtige kelder schilderen? Zorg dan eerst dat de oorzaak van het vocht wordt aangepakt. In een droge kelder zal uw schilderwerk veel mooier en duurzamer zijn. Bovendien vergroot de waarde van uw woning aanzienlijk als de kelder droog is. Wie een droge kelder heeft, kan hier voedingswaren veilig opbergen zonder risico op schimmelvorming, of de ruimte inrichten als een waardevolle uitbreiding van de leefruimte.
Werkt “Waterdichte” Kelderverf Echt?
De term "waterdichte verf" voor kelders kan misleidend zijn. Hoewel sommige verven worden aangeprezen als waterdicht, kunnen ze in de praktijk vaak niet de druk weerstaan die water uitoefent op kelderwanden. Dergelijke verf weerstaat doorgaans slechts ongeveer 12 pond druk per vierkante inch. Dit lijkt misschien veel, maar het is ontoereikend voor de werkelijke krachten die spelen bij een vochtige kelder.
Het is gebruikelijk dat bouwers aan de buitenkant van kelderwanden een 'waterdichte' behandeling toepassen. De producten en materialen hiervoor variëren, maar de ervaring leert dat bijna alle typen die voor dergelijke toepassingen worden gebruikt, slechts een tijdelijke oplossing bieden. Dit komt doordat het vrijwel onmogelijk is om muren van beton of betonblokken volledig en permanent waterdicht te maken. Deze producten staan continu bloot aan de elementen buiten en zullen uiteindelijk afbreken en verslechteren, waardoor de poreuze beton- en/of blokmuren weer kwetsbaar worden voor waterinfiltratie.
Bovendien kan waterdichte verf het gewicht van water en de daaruit voortvloeiende hydrostatische druk, veroorzaakt door verzadigde grond tegen uw fundering, niet weerstaan. Water weegt ongeveer 60 pond per kubieke voet. Wanneer natte grond buiten uw kelder verzadigd raakt met water, neemt de hydrostatische druk tegen uw fundering toe met duizenden ponden. Naast de betrouwbaarheid op lange termijn van deze systemen en methoden, pakken ze simpelweg niet alle manieren aan waarop water een kelder kan binnendringen. Sterker nog, waterdichte verf kan diepere problemen, zoals schimmelgroei, maskeren. Een waterdichte coating kan succesvol zijn in het voorkomen van waterinfiltratie over het grootste deel van een keldermuuroppervlak, maar bij hoge hydrostatische druk kan zelfs een kleine scheur of opening een aanzienlijke hoeveelheid water in uw kelder toelaten.
Water kan een huis binnendringen via elke opening, voeg en doorvoer. Het kan via de muren of van onder de vloeren binnendringen. Daarom is het belangrijk om te investeren in een systeem dat de weg van water op de juiste manier beheert en controleert. Investeer in een systeem dat echt beschermt, niet in een kortetermijn 'oplossing' die beweert water te blokkeren. Een permanente kelderwaterdichtingsoplossing vereist verschillende componenten om een uitgebreid systeem te vormen, waaronder een vochtbarrière, een afleider, een drainagesysteem, een sump pump en een back-upsysteem om water correct af te voeren. Dit is de enige manier om uw kelder echt droog te krijgen en te houden.
Hoe Herkent u Vocht in uw Kelder? Gebruik uw Zintuigen!
Het vroegtijdig herkennen van zwakke plekken, lekkage of optrekkend vocht op de wand of vloer van een kelder of souterrain kan verdere schade beperken. Een fijne bijkomstigheid is dat tijdig onderhoud en reparatie ook een groot voordeel is voor de gezondheid van u als bewoner. Maar hoe kunt u als leek nu bepalen of ingrijpen gewenst is? Hieronder vindt u een aantal handige en eenvoudige tools om u op weg te helpen.

Muffe Geur
Tip één: gebruik uw zintuigen! Ruik, kijk en voel eens om u heen. Daarmee krijgt u al vrij snel een goede indruk van de omgeving. Ruikt u bij het betreden van de kelder een muffe geur? Dan is dit meestal een teken dat de luchtvochtigheid in deze ruimte te hoog is. Vocht in de ruimte trekt micro-organismen aan en die verspreiden de typische muffe lucht. Het ruiken van deze muffe lucht geeft dus aan dat er te veel vocht aanwezig is, maar de oorzaak van dit probleem is hiermee niet direct te achterhalen.
Vochtige Plekken
Een andere waarneming die de zintuigen kunnen bemerken, zijn de vochtplekken op de wanden en/of de vloer. Deze vochtplekken zijn te herkennen aan afbladderende kalklagen of pleisterwerk. Op minerale ondergronden, meestal grijs van kleur, zijn donkere kringen zichtbaar. Deze plekken kunnen variëren in grootte en zijn een duidelijke indicatie van vochtinfiltratie.
Schimmel
Brokkelt het pleisterwerk af of ziet u schimmel of witte vlekken? Dan is het duidelijk: de kelder is vochtig. Schimmels zijn gek op een donkere, koele en vochtige omgeving. Op het moment dat de schimmel in staat is om zich te vermenigvuldigen, dan is er echt iets aan de hand. Schimmel kan zichtbaar zijn in vele vormen en kleuren, van kleine zwarte puntjes tot grote, pluizige plekken. De meest bekende vorm is het mycelium, dan is er zichtbaar een netwerk van schimmeldraden wat zich hecht aan de ondergrond. Schimmel is niet alleen ontsierend, maar kan ook schadelijk zijn voor de gezondheid.
Zoutuitbloei
Schimmel wordt vaak verward met een ander probleem dat vaak wordt gezien in te vochtige ruimten, namelijk zoutuitbloei. Wanneer grondwater door kelderwanden, keldervloeren of de fundering binnendringt, neemt het vocht ook zout mee. Het vocht in de wand of vloer verdampt en het zout blijft achter op het oppervlak. Dit achtergebleven zout ziet eruit als een harige donsvacht of witte, kristallijne afzettingen. Zoutuitbloei is te herkennen aan het donsvachtje dat bij aanraking uiteenvalt en warrelig naar beneden zakt. Hoewel minder schadelijk dan schimmel, is zoutuitbloei een duidelijk teken van vochtproblemen die aangepakt moeten worden.
Tijdelijke Oplossingen voor een Vochtige Kelder
Vochtproblematiek kan vrij plotseling ontstaan. Een kelder of souterrain die jaren goed waterdicht is geweest, kan opeens gaan lekken of 'zweten'. Een plotselinge weersomslag of heftige regenval kunnen één van de oorzaken zijn. Vaak wordt er in eerste instantie geen drastische verbetering uitgevoerd, maar wordt er eerst gekeken naar een tijdelijke oplossing van het probleem.
Vocht- of Condensdroger Huren
Het vochtpercentage naar beneden halen in de woning of kelder is vrij gemakkelijk te realiseren met een vocht- of condensdroger. Deze kunt u huren bij de bouwmarkt of een verhuurbedrijf. De wanden drogen hierdoor en het vochtpercentage daalt in vlot tempo. Nadeel van het huren van deze apparatuur is dat de kosten hoog zijn, zowel de huurkosten als het stroomverbruik zijn enorm. Bovendien is het een kwestie van tijd voordat de ruimte weer net zo vochtig is als voorheen zodra de droger wordt uitgeschakeld, omdat de oorzaak van de vochtige kelder niet is aangepakt. Het is een pleister op de wonde, geen genezing.
Goed Ventileren
Een andere tijdelijke oplossing is, daar waar mogelijk, de ruimte goed ventileren. Dit klinkt eenvoudiger dan het is. Bij het drogen door middel van ventileren is het de bedoeling dat er vochtige lucht wordt afgevoerd en dat de verse lucht van buitenaf minder vocht bevat dan de afgevoerde lucht. Om deze methode effectief toe te passen, speelt de temperatuur in een ruimte een grote rol. Wanneer u ventileert met behulp van een raam, is het belangrijk dat de binnentemperatuur hoger is dan de buitentemperatuur. Hoe groter dit temperatuurverschil, hoe meer vocht er afgevoerd wordt en hoe sneller de kelder droogt. Op warme zomerdagen kunt u beter 's ochtends vroeg ventileren, wanneer de buitentemperatuur nog relatief laag is. Wanneer dit niet lukt, is het beter om de ramen gesloten te houden om te voorkomen dat er juist warme, vochtige lucht binnendringt die condenseert op de koude kelderwanden.
Veelvoorkomende Oorzaken van een Vochtige Kelder
Vochtproblematiek ontstaat niet altijd door een heftige verandering van de structuur van een gebouw of slijtage aan het fundament. Ook kleine veranderingen in de omgeving kunnen de oorzaak zijn. Mogelijke oorzaken kunnen zijn:
Slechte Ventilatie
Bij slecht of verkeerd geventileerde ruimtes kan er vocht neerslaan op de vloer of muur. Kelders zijn meestal koeler dan de lucht die ingebracht wordt door het ventileren. Wanneer relatief warme lucht neerslaat op een koude ondergrond, dan wordt er condens gevormd. Condens zijn waterdruppels waardoor de luchtvochtigheid verhoogd wordt. De oplossing hierbij is om de (weers)omstandigheden in kaart te brengen en op het juiste moment te ventileren. Het juiste moment is wanneer de buitentemperatuur lager is dan die van de kelder. Op warme zomerse dagen kunt u beter 's ochtends vroeg ventileren, wanneer de lucht buiten nog koeler en droger is. Wanneer dit niet lukt, is het beter om de ramen gesloten te houden om te voorkomen dat warme, vochtige lucht de kelder binnendringt en condenseert.

Wassen en Drogen
Wassen en de was drogen brengt ontzettend veel vocht in een ruimte. Het vocht uit de natte kleding verdampt en slaat neer op de wanden, vloer en het plafond. Door het neerslaan van dit vocht wordt het percentage vocht in de kelder hoger en hoger, wat leidt tot een vochtig en muf klimaat. De oplossing hiervoor is ventilatie: door voldoende te ventileren wordt de vochtige lucht naar buiten getransporteerd en komt er schone droge lucht de ruimte binnen. Een luchtontvochtiger kan zeker in een kleinere ruimte, zoals een vochtige kelder, hierbij helpen door overtollig vocht actief uit de lucht te onttrekken.
Lekkende of Gebarsten Leiding
Een gebarsten of lekkende leiding kan minimaal lekken. Zo minimaal dat het voor het oog weinig zichtbaar is, maar voldoende om langdurig vochtproblematiek te veroorzaken. Een leiding kan barsten of lekken door veroudering, slijtage of bevriezing. Ook een verstopping in de afvoer is een veelvoorkomende oorzaak van lekkage. De oplossing is om de oorzaak te vinden en de leiding te repareren. Nadat het euvel gevonden en verholpen is, kan de plaats waar veel vocht is binnengedrongen grondig gedroogd worden. Na droging kan eventuele schade aan de muur of vloer hersteld worden met een reparatiemortel of pleisterlaag.
Ander Gebruik van de Ruimte
Als een ruimte, welke voor andere doeleinden werd gebruikt, verandert in functie dan verandert de luchtvochtigheid en het klimaat ook. Bijvoorbeeld, wanneer een opslagkelder wordt omgebouwd tot een hobbyruimte en daardoor beter of meer verwarmd wordt, kan er condens ontstaan. Deze condensdruppels slaan neer waardoor er vochtproblemen ontstaan. De oplossing is om door regelmatig op de juiste momenten te ventileren de luchtvochtigheid te verlagen. Een luchtontvochtiger kan hier een mooie bijdrage aan leveren. Op de lange termijn kan het isoleren van de ruimte ook een goede toevoeging zijn. Door de ruimte te ventileren en te isoleren ontstaat een prettiger en stabieler leefklimaat.
Definitieve Oplossingen: Kelderafdichting
Zoals hierboven beschreven zijn er een aantal tijdelijke oplossingen te bedenken waardoor er vrij eenvoudig ingegrepen kan worden wanneer een kelder plotseling vochtig is. Wanneer deze tijdelijke oplossingen echter niet meer afdoende zijn, of wanneer het vochtprobleem structureel van aard is, kan er gekozen worden voor een definitieve oplossing. Deze definitieve oplossingen pakken de bron, de kern, van het probleem aan waardoor het vochtprobleem echt wordt verholpen en er een gezonder, permanent droog klimaat ontstaat.
Bij kelderafdichting maken we onderscheid in de functies die een ruimte bekleedt. Er zijn diverse complete pakketten voor kelderafdichting samengesteld, elk met zijn eigen functionaliteiten die passen bij de specifieke functie van een ruimte en de ernst van het vochtprobleem. Dit zijn vaak systemen die een combinatie van methoden toepassen om water effectief buiten te houden of af te voeren.
| Pakket / Systeem | Geschikt voor | Kenmerken |
|---|---|---|
| Starterskit Kelderafdichting | Kruipruimtes, voorraadkelders, pleksgewijs onderhoud | Geschikt voor het repareren en afdichten van wanden en vloeren die al eerder behandeld zijn, of waar lokaal onderhoud gepleegd dient te worden. Focus op kleinere, beheersbare lekkages. |
| Basic Set Kelderafdichting | Kelders, voorraadkasten (ruimtes waar niet geleefd wordt) | Een complete set voor ruimtes die primair als opslaglocatie dienen. Het aantal producten is beperkt, maar biedt maximaal resultaat voor basis waterdichtheid. |
| Classic Systeem Kelderafdichting | Leef- en woonruimtes (bv. hobbyruimte, thuiskantoor) | Een uitgebreid en robuust systeem dat al vele jaren door professionals wordt ingezet. Door een combinatie van diverse producten (denk aan waterdichte mortels, injectie, coatings) wordt het beste resultaat verkregen, essentieel voor ruimtes waar men verblijft. |
Het kiezen van de juiste definitieve oplossing is cruciaal. Het kan gaan om het afdichten van de muren van binnenuit (bekuiping), het aanleggen van een drainagesysteem dat grondwater opvangt en afvoert, of een combinatie van verschillende technieken. Een professionele inspectie is vaak de beste eerste stap om de exacte oorzaak van het vochtprobleem vast te stellen en de meest effectieve, duurzame oplossing te bepalen.
Veelgestelde Vragen over Vochtige Kelders en Schilderen
- Kan ik direct over schimmel heen schilderen?
- Nee, schimmel moet altijd eerst grondig worden verwijderd. Schilderen over schimmel heen maskeert het probleem slechts tijdelijk en de schimmel zal snel terugkeren, vaak nog agressiever. Bovendien is schimmel schadelijk voor de gezondheid en moet de oorzaak van het vocht, die de schimmelgroei veroorzaakt, worden aangepakt voordat u aan schilderwerk denkt.
- Hoe lang moet een kelder drogen voordat ik kan schilderen?
- Dit is sterk afhankelijk van de ernst van het vochtprobleem en de gebruikte droogmethoden. Na een professionele kelderbehandeling (dichting of drainage) moet de kelder volledig uitdrogen, wat weken tot zelfs enkele maanden kan duren. Het is essentieel om het vochtpercentage van de muren te meten met een vochtmeter om er zeker van te zijn dat ze droog genoeg zijn voor een duurzame verfhechting. Geduld is hierbij een schone zaak.
- Welke verf is geschikt voor een kelder nadat deze droog is?
- Nadat de kelder volledig droog en eventueel behandeld is, kunt u het beste kiezen voor een vochtregulerende of ademende verf. Denk hierbij aan minerale verven, silicaatverven of speciale kelderverven die de muren laten 'ademen'. Vermijd damp-dichte coatings als de oorzaak van het vocht niet permanent is opgelost, aangezien dit resterend vocht kan opsluiten en nieuwe problemen kan veroorzaken.
- Is een vochtige kelder slecht voor mijn gezondheid?
- Absoluut. Een vochtige kelder biedt een ideale omgeving voor de groei van schimmels, bacteriën en huisstofmijt. Deze kunnen leiden tot diverse gezondheidsproblemen, waaronder luchtwegproblemen, allergieën, astma en huidirritaties. Een aanhoudende muffe geur is ook een indicator van een ongezond binnenklimaat. Een droge en goed geventileerde kelder is essentieel voor een gezond en veilig woonklimaat.
- Wat is het verschil tussen kelderdichting en kelderdrainage?
- Kelderdichting (ook wel bekuiping genoemd) richt zich op het waterdicht maken van de keldermuren en -vloer van binnenuit, door het aanbrengen van speciale coatings, waterdichte mortels of injectiemethoden. Het doel is om het water buiten te houden. Kelderdrainage is een systeem dat water dat al binnendringt, opvangt en afvoert, vaak via een goot langs de muren naar een sump pump die het water wegpompt. Drainage beheert het water in plaats van het volledig buiten te houden. Beide methoden kunnen deel uitmaken van een complete vochtbestrijdingsstrategie, afhankelijk van de specifieke situatie.
Het aanpakken van een vochtige kelder is een investering die zich op vele manieren terugbetaalt: in de waarde van uw woning, in het comfort van uw leefomgeving en, niet in de laatste plaats, in uw gezondheid. Neem bij twijfel of ernstige vochtproblemen altijd contact op met een specialist. Zij kunnen de oorzaak analyseren en een passende, duurzame oplossing bieden, zodat u uiteindelijk wel die frisse, geschilderde kelder kunt realiseren waar u van droomt.
Als je andere artikelen wilt lezen die lijken op Vochtige Kelder Verven? Eerst Drogen, Dan Schilderen!, kun je de categorie Verf bezoeken.
