28/06/2020
Oude blikken, of het nu lege conservenblikken zijn, koffieblikken of andere metalen verpakkingen, worden vaak als afval beschouwd. Maar wist je dat deze veelzijdige objecten een perfect canvas vormen voor creatieve projecten? Het schilderen van blikken is een fantastische manier om ze een tweede leven te geven, ze om te toveren tot unieke decoratiestukken, praktische opbergers of zelfs gepersonaliseerde cadeaus. Dit artikel leidt je stap voor stap door het proces, van de juiste voorbereiding tot de perfecte afwerking, zodat je blikken er niet alleen mooi uitzien, maar ook lang meegaan.

Het hergebruiken van materialen past perfect binnen een duurzame levensstijl en biedt bovendien de mogelijkheid om iets unieks te creëren dat helemaal aansluit bij jouw stijl. Of je nu een beginner bent of al ervaring hebt met schilderen, de principes voor het succesvol beschilderen van blikken zijn universeel. Een goede voorbereiding is het halve werk, en de juiste materialen maken het verschil tussen een project dat afbladdert en een kunstwerk dat de tand des tijds doorstaat.
De Essentiële Voorbereiding: De Basis voor Succes
Voordat je met de verfkwast in de weer gaat, is een grondige voorbereiding van het blik absoluut cruciaal. Dit zorgt ervoor dat de verf goed hecht en dat je eindresultaat glad en duurzaam is. Sla deze stappen niet over!
Stap 1: Reinigen en Ontvetten
Begin met het verwijderen van alle etiketten en lijmresten van het blik. Dit kan vaak met warm water en zeep, of voor hardnekkige resten met een beetje terpentine of stickerverwijderaar. Nadat de etiketten zijn verwijderd, moet het blik grondig worden gereinigd om vet, vuil en stof te verwijderen. Gebruik hiervoor een ontvetter zoals ammoniakwater (verhouding 1:10 met water) of een speciale verfontvetter. Spoel het blik daarna goed af met schoon water en laat het volledig drogen. Eventuele waterdruppels of vocht kunnen later problemen veroorzaken met de hechting van de verf. Zorg ervoor dat de binnen- en buitenkant, en vooral de randen, brandschoon zijn.
Stap 2: Schuren voor Optimale Hechting
Metaal is van nature glad, wat het moeilijk maakt voor verf om goed te hechten. Licht schuren creëert een ruwer oppervlak waar de verf zich beter aan kan vastklampen. Gebruik fijn schuurpapier (bijvoorbeeld korrel 180-220) en schuur het hele oppervlak van het blik lichtjes op. Dit hoeft niet diep te zijn; het doel is om de glans te doorbreken en kleine krasjes te creëren. Na het schuren verwijder je al het schuurstof zorgvuldig met een droge doek of een kleefdoekje. Ook hier geldt: geen stof betekent betere hechting.
Stap 3: Primer Aanbrengen
Een primer is een onmisbare stap bij het schilderen van metalen blikken. Een primer zorgt niet alleen voor een optimale hechting van de toplaag, maar voorkomt ook roestvorming, vooral bij blikken die buiten gebruikt gaan worden of in vochtige omgevingen. Kies een primer die geschikt is voor metaal, bij voorkeur een roestwerende primer. Er zijn primers verkrijgbaar in spuitbussen of in potten die je met een kwast kunt aanbrengen. Breng een dunne, egale laag primer aan en laat deze volledig drogen volgens de instructies op de verpakking. Soms zijn twee dunne lagen beter dan één dikke.
De Juiste Verf Kiezen: Welke Verf Past bij Jouw Project?
De keuze van de verf hangt af van het beoogde gebruik van het blik en de gewenste uitstraling. Niet elke verf is geschikt voor metaal of voor buitengebruik.
Typen Verf voor Blikken
- Acrylverf: Dit is een populaire keuze voor hobbyprojecten. Acrylverf droogt snel, is op waterbasis (dus makkelijk schoon te maken) en verkrijgbaar in een breed scala aan kleuren. Voor metaal is het echter essentieel om een primer te gebruiken en de verf af te werken met een vernis voor duurzaamheid.
- Spuitverf (spuitlak): Spuitverf biedt een zeer gladde, egale afwerking zonder kwaststrepen. Het is verkrijgbaar in diverse soorten, waaronder metaalverf en lakverf die speciaal zijn ontworpen voor goede hechting op metaal. Ideaal voor een snelle en professionele look. Zorg voor goede ventilatie bij gebruik.
- Metaalverf (alkydverf/lakverf): Deze verfsoorten zijn robuuster en duurzamer dan acrylverf, vooral voor buitengebruik. Ze hebben vaak een langere droogtijd en zijn op terpentinebasis, maar bieden een uitstekende bescherming tegen roest en slijtage. Er zijn specifieke lakken die direct op metaal kunnen, soms zelfs zonder primer als ze roestwerende eigenschappen hebben.
- Krijtverf: Voor een matte, vintage look is krijtverf een optie. Het hecht goed, maar moet absoluut afgewerkt worden met een speciale was of vernis om het oppervlak te beschermen en duurzaam te maken.
Vergelijking van Verftypen voor Blikken
Hieronder een overzicht om je te helpen bij het maken van een keuze:
| Verftype | Voordelen | Nadelen | Geschikt voor |
|---|---|---|---|
| Acrylverf | Sneldrogend, veel kleuren, waterbasis, makkelijk te reinigen | Minder duurzaam op metaal zonder primer/vernis, gevoelig voor krassen | Binnenprojecten, decoratief |
| Spuitverf | Egale afwerking, snel, breed scala aan finishes (mat, glans) | Goede ventilatie nodig, minder controle over details, kan druipers geven | Binnen & buiten, snelle dekking |
| Metaalverf (lak) | Zeer duurzaam, roestwerend, goede hechting, weerbestendig | Langere droogtijd, op terpentinebasis (reiniging), minder kleuren | Binnen & buiten, intensief gebruik |
| Krijtverf | Mooie matte, vintage look, goede hechting | Vereist afwerking met was/vernis, minder slijtvast van zichzelf | Binnenprojecten, decoratief |
Het Schilderen: Technieken en Tips
Nu de voorbereiding achter de rug is en je de verf hebt gekozen, is het tijd om te schilderen!
Kwast, Roller of Spuitbus?
- Kwast: Voor gedetailleerd werk of als je specifieke texturen wilt creëren. Gebruik een goede kwaliteit synthetische kwast voor acrylverf en een natuurlijke haren kwast voor alkydverf. Breng de verf in dunne, egale lagen aan.
- Roller: Voor een gladde, egale afwerking op grotere oppervlakken. Gebruik een kleine schuimroller voor een strak resultaat. Ook hier geldt: meerdere dunne lagen zijn beter dan één dikke.
- Spuitbus: Ideaal voor een snelle, strakke en egale dekking zonder kwaststrepen. Houd de spuitbus op constante afstand (meestal 20-30 cm) en beweeg deze in gelijkmatige, overlappende banen. Begin en eindig buiten het blik om ophopingen te voorkomen. Werk in een goed geventileerde ruimte of buiten.
Tips voor het Schilderen
- Dunne lagen: Breng liever meerdere dunne lagen verf aan dan één dikke laag. Dunne lagen drogen sneller, hechten beter en verminderen de kans op druipers en oneffenheden.
- Droogtijd: Respecteer de droogtijd tussen de lagen en de uiteindelijke uithardingstijd van de verf. Dit voorkomt beschadigingen en zorgt voor een duurzaam resultaat. De droogtijd staat altijd vermeld op de verpakking van de verf. Geduld is hier een schone zaak.
- Ventilatie: Zorg altijd voor voldoende ventilatie, vooral bij het gebruik van spuitverf of verf op terpentinebasis.
- Werk in een stofvrije omgeving: Stofdeeltjes kunnen zich hechten aan natte verf en het oppervlak ruw maken.
Afwerking en Decoratie: De Puntjes op de I
Nadat de verf volledig droog is, kun je het blik verder afwerken en decoreren.
Vernissen voor Bescherming
Voor extra duurzaamheid en bescherming, vooral als het blik buiten wordt gebruikt of intensief wordt aangeraakt, is het aan te raden een transparante vernis aan te brengen. Kies een vernis die compatibel is met de gebruikte verf (bijvoorbeeld acrylvernis voor acrylverf) en die geschikt is voor metaal. Vernissen zijn verkrijgbaar in mat, zijdeglans of hoogglans. Breng de vernis in dunne, egale lagen aan en laat elke laag goed drogen.
Creatieve Decoratie Ideeën
Na het schilderen kun je je blik verder personaliseren:
- Stencils: Gebruik sjablonen om patronen, letters of afbeeldingen toe te voegen.
- Decoupage: Beplak het blik met servetten, stof of uitgeknipte afbeeldingen met behulp van decoupage lijm.
- Tekenen/Schilderen: Voeg handgeschilderde details of illustraties toe met fijne penselen of verfmarkers.
- Textuur: Experimenteer met structurenpasta of voeg kleine elementen toe zoals touw, kralen of knoopjes.
Veelvoorkomende Problemen en Oplossingen
Zelfs met de beste intenties kunnen er problemen ontstaan. Hier zijn enkele veelvoorkomende kwesties en hoe je ze kunt aanpakken:
- Verf bladdert af: Dit is bijna altijd het resultaat van onvoldoende voorbereiding. Het blik was niet goed gereinigd, niet geschuurd of er is geen primer gebruikt. De oplossing is om de verf volledig te verwijderen (schuren of verfafbijt), het oppervlak opnieuw grondig voor te bereiden en opnieuw te beginnen.
- Druipers en oneffenheden: Dit gebeurt meestal wanneer er te veel verf in één keer wordt aangebracht. Breng de verf in dunnere lagen aan. Lichte druipers kunnen na drogen voorzichtig worden weggeschuurd en overgeschilderd.
- Roest verschijnt: Als roest door de verf heen komt, betekent dit dat de primer niet voldoende bescherming bood, of dat er geen roestwerende primer is gebruikt. Verwijder de verf, behandel de roest met een roestomvormer of roestwerende primer, en schilder opnieuw.
- Slechte dekking: Sommige kleuren of verftypen vereisen meer lagen voor een volledige dekking. Zorg ervoor dat je voldoende lagen aanbrengt en de aanbevolen droogtijden respecteert.
Veelgestelde Vragen over Blikken Schilderen
Moet ik altijd een primer gebruiken op blikken?
Ja, het is sterk aan te raden om altijd een primer te gebruiken op metalen blikken. Metaal is een glad, niet-poreus oppervlak, en een primer zorgt voor een ruwer oppervlak waar de verf beter aan kan hechten. Bovendien bieden veel primers roestwerende eigenschappen, wat essentieel is voor de duurzaamheid van je project, vooral als het blik in contact komt met vocht.
Kan ik elk type blik beschilderen?
In principe wel, zolang het blik schoon, droog en roestvrij is. Conservenblikken, koffieblikken, theeblikken, koekblikken – ze zijn allemaal geschikt. Zorg er wel voor dat er geen scherpe randen zijn waar je je aan kunt bezeren na het openen. Eventuele scherpe randen kunnen met schuurpapier gladder worden gemaakt of met een tang worden omgebogen.
Hoe lang duurt het voordat de verf droog is?
De droogtijd hangt af van het type verf, de dikte van de aangebrachte lagen, de temperatuur en de luchtvochtigheid. Acrylverf is vaak binnen een uur stofdroog, maar heeft meerdere uren nodig voordat het overschilderbaar is en dagen tot het volledig is uitgehard. Lakverf en metaalverf op terpentinebasis hebben doorgaans langere droogtijden, soms wel 24 uur tussen lagen en een week of langer voor volledige uitharding. Controleer altijd de instructies op de verpakking van de specifieke verf die je gebruikt.
Wordt het beschilderde blik waterdicht?
De verf zelf kan waterbestendig zijn, maar het blik wordt niet per definitie waterdicht in de zin dat het water kan vasthouden zonder lekkage. Als je het blik wilt gebruiken als vaas of plantenpot, is het raadzaam een plastic insert te gebruiken. De verf en een eventuele vernislaag bieden wel bescherming tegen vocht en roest aan de buitenkant, mits goed aangebracht.
Kan ik voedsel bewaren in een beschilderd blik?
Nee, het is over het algemeen niet aan te raden om voedsel direct in een beschilderd blik te bewaren, tenzij de gebruikte verf voedselveilig is (wat zelden het geval is voor hobbyverf) en het blik van binnen onbeschadigd is. Voor voedselopslag kun je beter een binnenzak of een voedselveilige container in het blik plaatsen.
Wat als mijn blik al roestplekken heeft?
Kleine roestplekken kunnen worden behandeld met een staalborstel om de losse roest te verwijderen, gevolgd door een roestomvormer of een roestwerende primer. Voor ernstig geroeste blikken is het vaak beter om een ander, ongeroest blik te kiezen, omdat de roest de hechting van de verf kan blijven beïnvloeden en door de lagen heen kan komen.
Conclusie
Het schilderen van blikken is een lonend project dat creativiteit en duurzaamheid combineert. Met de juiste voorbereiding, de keuze van geschikte materialen en een beetje geduld kun je alledaagse blikken transformeren in prachtige en functionele objecten. Of je nu kiest voor een strakke, moderne look of een speelse, kleurrijke creatie, de mogelijkheden zijn eindeloos. Ga aan de slag en ontdek hoe leuk het is om oude materialen een nieuw leven te geven!
Als je andere artikelen wilt lezen die lijken op Blikken Schilderen: Van Oud naar Prachtig Nieuw, kun je de categorie Verf bezoeken.
