08/12/2020
Wanneer je voor het eerst begint met acryl gieten, kan de diversiteit aan methoden om gietklare verf te bereiden overweldigend zijn. Sommige artiesten hebben complexe systemen met talloze producten en specifieke verhoudingen voor elke kleur. Hoewel geen enkele aanbeveling per se 'fout' is, kunnen ze voor een beginner behoorlijk verwarrend zijn. Gelukkig hoeft het voorbereiden van verf voor acryl gieten helemaal niet ingewikkeld te zijn. Met de juiste kennis en een paar eenvoudige stappen creëer je moeiteloos de perfecte mix voor jouw kunstwerken. Deze gids neemt je mee door alles wat je moet weten, van de basisprincipes tot geavanceerde tips, zodat jouw gietavontuur een succes wordt.

Een eenvoudige manier om verf voor te bereiden is door één deel acrylverf te mengen met twee delen Elmer's Glue-All (of een vergelijkbare PVA-lijm) of Flood Floetrol. Voeg vervolgens druppel voor druppel water toe totdat je een consistentie krijgt waarbij de verf, wanneer je deze met een roerstaafje ongeveer 2,5 cm boven het oppervlak optilt, druppelt en een lichte heuvel vormt die binnen een seconde verdwijnt. Zoals je zult zien, hoeft het mengen van acryl gietverf helemaal niet complex te zijn. We behandelen alles wat je moet weten, inclusief waarom we vloeibare verf gebruiken, welke consistenties bij welke technieken passen, veelvoorkomende fouten om te vermijden, en nog veel meer.
- Waarom Moet Acryl Gietverf Voorbereid Worden?
- Hoe Consistentie te Meten
- Veelgebruikte Gietmiddelen
- Beginner Recepten voor Gietverf
- Verfverhoudingen voor Verschillende Verfsoorten
- Essentiële Tips voor het Mengen van Gietverf
- Waarom Gedestilleerd of Gefilterd Water Gebruiken?
- Meet Je Ingrediënten Nauwkeurig
- Veelgestelde Vragen (FAQ)
- Conclusie
Waarom Moet Acryl Gietverf Voorbereid Worden?
Acryl gieten is een kunststijl waarbij niet-viskeuze of vloeibare acrylverf wordt gecombineerd en gemanipuleerd op een schilderoppervlak. De specifieke consistentie van de verf zorgt ervoor dat kleuren organisch mengen en samensmelten, wat resulteert in een unieke vorm van abstracte kunst. Zonder de juiste voorbereiding zouden standaard acrylverven te dik zijn en niet de vloeiende, organische effecten creëren die kenmerkend zijn voor gietkunst.
Hoewel er merken zijn die kant-en-klare gietverf verkopen, zoals Arteza en Artist's Loft, moeten de meeste acrylverven gemengd en voorbereid worden met water of andere gietmiddelen om de consistentie te verkrijgen die door veel kunstenaars wordt geprefereerd. Dit aanpassen van de viscositeit is essentieel voor het succes van je gietprojecten, ongeacht de techniek die je kiest.
De Cruciale Rol van Consistentie
De consistentie van je gemengde verf is ongetwijfeld het belangrijkste aspect bij het voorbereiden van verf voor fluid art. De juiste consistentie heeft de grootste impact op hoe de verf zal reageren en is een van de weinige dingen die je echt kunt controleren bij acryl gieten. Het beïnvloedt de celvorming, de manier waarop kleuren over elkaar heen vloeien, en de algehele dynamiek van je kunstwerk.
Wanneer je net begint, raden we aan om te proberen dezelfde consistentie te bereiken voor al je eerste gietingen. Dit geeft je een perfect startpunt om te begrijpen hoe het veranderen van de consistentie het resultaat van je kunstwerk beïnvloedt. Zodra je de basis onder de knie hebt, kun je gaan experimenteren met verschillende diktes voor diverse technieken.
Hoe Consistentie te Meten
Er zijn een paar manieren om de consistentie van je vloeibare acrylverf te meten. We bespreken de twee methoden die wij het gemakkelijkst te volgen vinden. Na veel verf mengen zullen veel kunstenaars zeggen dat ze de juiste consistentie leren 'voelen', naast het gebruik van deze methoden.
De Druppelmethode
De meest voorkomende methode die we hebben gezien, is om je roerstaafje in de verf te dopen en het ongeveer 2,5 cm boven de rest van de verf in de container te trekken. Te hoog en de verf zal wegzakken door de grotere hoogte; te laag zal ervoor zorgen dat de verf direct van het staafje een stalagmiet/stalactiet vormt.
Laat de verf terugdruppelen in de container en observeer hoe deze interageert met de bovenste laag verf. We willen dat de verf van het roerstaafje druppelt, een lichte heuvel creëert en dan onmiddellijk verdwijnt. Die heuvel zou niet langer dan één of twee seconden mogen blijven bestaan.
- Als de verf dikker is: De heuvel zal meerdere heuvels op elkaar creëren, een beetje als een ijshoorntje, en dan geleidelijk verdwijnen in 3 of 4 seconden. Dit is vaak ideaal voor technieken waarbij je meer controle over de verf wilt.
- Als de verf te dun is: Je verf zal van het roerstaafje stromen en lijken weg te zinken onder de verf, of het zal onmiddellijk integreren in het oppervlak zonder een heuvel te vormen. Dit kan leiden tot minder celvorming en een 'modderig' uiterlijk.
De Slang- of Wormmethode
Deze methode lijkt op de druppelmethode, waarbij je je roerstaafje in de verf doopt en het ook ongeveer 2,5 cm uit de verf trekt.
Met deze methode wil je een patroon weven, zoals een worm of een slang, over het oppervlak van de verf. Zorg ervoor dat je de afstand van 2,5 cm tot het verfoppervlak aanhoudt.
Het slang-/wormpatroon moet minstens twee seconden blijven bestaan voordat je geen merkbaar verhoogde delen meer ziet.
- Als de verf te dik is: Het duurt 4 of 5 seconden voordat het verdwijnt. Dit kan nuttig zijn voor bepaalde celtechnieken waar de verf langer op het oppervlak moet blijven.
- Als de verf te dun is: Het zal bijna onmiddellijk verdwijnen. Dit is vaak een teken dat je te veel water hebt toegevoegd en de verf zijn bindkracht verliest.
Veelgebruikte Gietmiddelen
Er is een overvloed aan gietmiddelen die kunnen worden gebruikt met acryl gietverf. Een gietmiddel is eenvoudigweg een vloeibaar additief dat je gebruikt om de verf te verdunnen en de consistentie te veranderen zonder de bindende (denk aan gedroogd plastic) eigenschappen op te offeren. Dit is cruciaal, want verf die te veel verdund is met alleen water, verliest zijn pigmentkracht en hechtvermogen.
Voor dit artikel richten we ons op drie van de goedkoopste en gemakkelijkst verkrijgbare gietmiddelen: Elmer's Glue-All (of vergelijkbare PVA-lijm), Flood Floetrol en water.
Elmer's Glue-All (PVA-lijm)
Elmer's Glue-All is precies dat: lijm. De lijm is wit in vloeibare vorm, maar droogt helder op. Het heeft ook de eigenschap zeer kleverig en sterk te zijn wanneer het is opgedroogd. Dit, in combinatie met het feit dat het relatief gemakkelijk te kopen is en over het algemeen goedkoop, is precies de kwaliteit van een gietmiddel waarnaar je op zoek moet zijn als beginnende verfgieter. Het helpt de verf te verdunnen zonder de pigmentatie te veel aan te tasten en bevordert een goede hechting aan het canvas. Zoek naar PVA-lijm die transparant opdroogt.
Flood Floetrol
Flood Floetrol is te vinden in de meeste bouwmarkten op de verfafdeling. Dit product is bedoeld om te worden gebruikt met verf om kwaststrepen te verminderen en de verf lichtjes te verdunnen voor gebruik in een verfspuit. Het bevat ook bindmiddelen, vergelijkbaar met de emulsies die in acrylverf worden gebruikt, en zal hard en sterk opdrogen. Floetrol staat bekend om het bevorderen van celvorming, vooral in combinatie met siliconenolie, en is een favoriet onder veel ervaren gietkunstenaars.
Water
Tot slot kan water worden gebruikt als medium om de verf te helpen verdunnen tot de consistentie die we zoeken. Gebruik echter niet meer dan ongeveer 30% water ten opzichte van de verfverhouding, anders verdun je de verf zo veel dat deze zijn sterkte verliest en zal afbladderen of kromtrekken wanneer deze is opgedroogd. Gedestilleerd of gefilterd water heeft de voorkeur boven kraanwater om ongewenste micro-organismen te vermijden.

Beginner Recepten voor Gietverf
Hier zijn enkele van de meest voorkomende recepten voor gietverf die we tegenwoordig zien bij acryl gieters. Lees het volgende gedeelte om erachter te komen hoe deze verhoudingen kunnen veranderen op basis van de 'body' of dikte van de gebruikte acrylverf.
| Gietmiddel | Voorbereiding Gietmiddel | Verhouding Gietmiddel:Verf | Opmerkingen |
|---|---|---|---|
| PVA-lijm (Elmer's Glue-All) | 60% lijm: 40% water (eerst mengen) | 2 delen gietmedium: 1 deel zachte body verf | Meestal geen extra water nodig. Zo ja, slechts enkele druppels per keer toevoegen. |
| Flood Floetrol | Geen voorbereiding nodig | 2 delen Floetrol: 1 deel verf | Controleer consistentie na mengen; voeg druppelsgewijs water toe indien nodig. |
| Water | Geen voorbereiding nodig | Druppelsgewijs toevoegen aan verf | Voeg langzaam toe, een paar druppels per 30 ml verf, tot gewenste consistentie is bereikt. Max. 30% water. |
Verfverhoudingen voor Verschillende Verfsoorten
Acrylverf is verkrijgbaar in vier hoofdtypes: zware body, zachte body, vloeibare acryl en knutselverf. Elk van deze verftypes kan een lichte aanpassing van de hierboven aanbevolen gietrecepten vereisen. Het begrijpen van deze verschillen is cruciaal voor succesvol acryl gieten.
Zware Body Acrylverf (Heavy Body)
Zware body verven zijn meer als koude honing of tandpasta. Ze behouden hun vorm wanneer ze uit de container worden gehaald en worden niet veel platter. Deze verven hebben meestal een hogere pigmentbelasting (de hoeveelheid pigment per ounce verf). Wanneer je zware body acrylverf gebruikt, wil je waarschijnlijk je verhouding verhogen naar zoiets als 3:1, 4:1, of meer met PVA-lijm en Floetrol (gietmedium:verf). Dit komt omdat deze verf van nature veel dikker is en meer gietmiddel nodig heeft om de gewenste consistentie te bereiken.
Zachte Body Acrylverf (Soft Body)
De meeste verven die in metalen of plastic tubes of grotere containers komen, zijn zachte body acrylverven. Soms worden deze ook wel medium body acrylverven genoemd. Deze zien eruit als warme honing wanneer je ze uit de tube knijpt of uit de container schept. De verfverhoudingen die eerder zijn genoemd (2 delen gietmedium op 1 deel verf) werken goed met zachte body acrylverven. Dit is de meest voorkomende verfsoort die beginners gebruiken.
Vloeibare Acrylverf (Fluid Acrylics)
Vloeibare acrylverven zijn speciaal gemaakt om dunner te zijn dan zachte of zware body acrylverven. Helaas zijn er twee hoofdtypen vloeibare acrylverven. Er zijn die zeer gepigmenteerd zijn van hoogwaardige merken zoals Liquitex en Golden, en er zijn budgetvriendelijke vloeibare acrylverven die in feite zachte body verven zijn met meer water toegevoegd.
- Hooggepigmenteerde vloeibare acrylverven: De duurdere vloeibare acrylverven kunnen worden gemengd met een zeer hoge gietmedium-tot-verfverhouding, over het algemeen 4:1 of meer, omdat ze ondanks hun vloeibaarheid nog steeds veel pigment bevatten.
- Budgetvriendelijke vloeibare acrylverven: De minder dure vloeibare acrylverven, zoals Artist's Loft, moeten de 2:1 verhouding aanhouden, vergelijkbaar met zachte body verven, omdat ze al meer verdund zijn.
Knutselverf (Craft Paint)
Knutselverf is over het algemeen een goedkopere versie van acrylverf die helemaal niet erg gepigmenteerd is. We raden aan je verhoudingen te verlagen naar 1:1 (gietmedium:verf) en bij het lijmmengsel de lijm-tot-waterverhouding te verhogen naar 70% lijm op 30% water of zelfs 75% lijm op 25% water. Als je een hogere medium-tot-verfverhouding aanhoudt, zullen je verven veel minder levendig zijn en erg dof lijken in vergelijking met andere kleuren die zijn voorbereid met de aanbevolen verhoudingen. De lage pigmentatie van knutselverf vereist een minder agressieve verdunning om de kleurintensiteit te behouden.
| Verfsoort | Kenmerken | Aanbevolen Verhouding Medium:Verf | Aanvullende Tips |
|---|---|---|---|
| Zware Body Acryl | Dik, hoge pigmentatie, behoudt vorm | 3:1, 4:1 of meer | Meer gietmiddel nodig om te verdunnen. |
| Zachte Body Acryl | Medium dikte, 'warme honing' consistentie | 2:1 | Standaardverhouding, ideaal voor beginners. |
| Vloeibare Acryl (Hoog Pigment) | Dun, zeer gepigmenteerd | 4:1 of meer | Kan veel gietmiddel aan vanwege hoge pigmentatie. |
| Vloeibare Acryl (Budget) | Dun, minder gepigmenteerd | 2:1 | Behandel als zachte body verf. |
| Knutselverf | Zeer dun, lage pigmentatie, goedkoop | 1:1 (medium:verf), Lijm:Water 70:30 of 75:25 | Minder gietmiddel om levendigheid te behouden. |
Essentiële Tips voor het Mengen van Gietverf
Hier zijn enkele tips die we de afgelopen jaren hebben geleerd om de best mogelijke acryl gietmix te krijgen:
- Zeef de Floetrol: Zeef de Floetrol uit de fles, aangezien deze de neiging heeft kleine opgedroogde stukjes te krijgen wanneer deze in de container staat. Een panty of een zeer fijne bloemzeef werken hiervoor goed. Dit voorkomt ongewenste klontjes in je verf.
- Geleidelijk Mengen: Wanneer je dikkere verven mengt (zware body en dikkere zachte body verven), meng dan niet al je verf en gietmiddel in één keer. Voeg geleidelijk een beetje gietmiddel toe, roer en herhaal. Dit zorgt ervoor dat de dikke verf volledig integreert met het medium en voorkomt klontjes.
- Water als Laatste: Voeg pas water toe nadat je het gietmiddel volledig hebt geïntegreerd. Water moet het laatste zijn dat wordt toegevoegd om de exacte consistentie te krijgen die je wilt. Te vroeg water toevoegen kan het proces onnodig ingewikkeld maken en de verhoudingen verstoren.
- Langzaam Mengen: Meng niet te snel, anders creëer je bellen in je verf. Bellen in een verfgieting zullen gaatjes veroorzaken wanneer ze drogen, wat een van de redenen is waarom we een brander gebruiken om er zoveel mogelijk te verwijderen. Neem je geduld en roer rustig.
- Neem je Tijd: Verf mengen voor een acryl gieting kan tijdrovend zijn, dat weten we, maar een verkeerde mix is het grootste faalpunt bij vloeibare acrylverven. De tijd nemen om het goed te doen, bespaart je later frustratie en verspilde materialen.
Waarom Gedestilleerd of Gefilterd Water Gebruiken?
Je zult zien dat veel kunstenaars ervoor kiezen om gefilterd of gedestilleerd water te gebruiken in hun acryl gietingen. De belangrijkste reden hiervoor is om de kans te verkleinen dat microben in de verf worden geïntroduceerd. Kraanwater kan bacteriën, schimmels of mineralen bevatten die de kwaliteit van je verf kunnen aantasten.
Schimmel en meeldauw kunnen ontstaan als verven heel langzaam drogen of op een plek waar veel vocht in de lucht is. Elke gemengde verf die je later wilt bewaren, zal ook sneller ongewenste dingen laten groeien met water uit de kraan. Gedestilleerd water is vrij van onzuiverheden en minimaliseert dit risico, wat de levensduur van je gemengde verf verlengt.
We raden niet aan om gemengde verf langer dan een paar weken te bewaren, zelfs niet in luchtdichte containers. Hoewel gedestilleerd water helpt, kan verf na verloop van tijd toch bederven of zijn eigenschappen verliezen.
Meet Je Ingrediënten Nauwkeurig
Het laatste advies dat we je willen geven bij het mengen van je gietbare acrylverf, is om je verhoudingen te meten, althans voor de eerste paar schilderijen die je maakt. Dit kan met maatbekers, weegschalen of zelfs specifieke doseerflessen. Het gaat erom dat je consistent bent.
Het meten van je verf zorgt ervoor dat je altijd dezelfde consistentie van verf krijgt en zal één variabele minder zijn waar je je zorgen over hoeft te maken wanneer je probeert te bepalen waarom het ene schilderij er zo anders uitzag dan het andere. Met ervaring kom je misschien op het punt dat je je verven op gevoel kunt mengen, maar tot die tijd is meten je beste vriend. Consistentie in je proces leidt tot consistentie in je resultaten.
Veelgestelde Vragen (FAQ)
Hoe lang kan ik gemengde gietverf bewaren?
Gemengde gietverf kan, mits luchtdicht afgesloten en op een koele, donkere plaats bewaard, enkele weken tot maximaal een paar maanden goed blijven. Gebruik van gedestilleerd water verlengt de houdbaarheid. Controleer altijd op schimmel of een vreemde geur voordat je de verf gebruikt.
Kan ik elk type acrylverf gebruiken voor acryl gieten?
Technisch gezien wel, maar de resultaten variëren sterk. Zware body en zachte body acrylverven vereisen meer gietmiddel om de juiste consistentie te bereiken. Knutselverf is vaak minder gepigmenteerd en kan doffe resultaten geven. Hoogwaardige vloeibare acrylverven zijn vaak het meest geschikt, maar vereisen nog steeds aanpassing.
Wat als mijn verf te dik of te dun is?
Als de verf te dik is, voeg dan kleine hoeveelheden gietmiddel toe (of water als laatste stap) en meng grondig totdat de gewenste consistentie is bereikt. Als de verf te dun is, kun je meer acrylverf toevoegen om de consistentie te verdikken. Dit kan echter de kleurintensiteit beïnvloeden. Soms is het beter om opnieuw te beginnen als de verf te dun is geworden door overmatige verdunning.
Waarom krijg ik bellen in mijn verf na het mengen?
Bellen ontstaan vaak door te snel of te krachtig te roeren. Zorg ervoor dat je de verf langzaam en voorzichtig mengt, bij voorkeur door te vouwen in plaats van te kloppen. Na het mengen kun je de container even laten rusten, of een aansteker/brander kort over het oppervlak halen om eventuele overgebleven bellen te laten knappen.
Conclusie
Acryl gieten is een ongelooflijk leuke kunstvorm om te leren, zelfs voor degenen onder ons die zeer 'linkerhersenhelft' zijn en nooit hadden gedacht zoiets artistieks te doen. Het niet krijgen van de gewenste resultaten kan echter een van de meest demoraliserende onderdelen van acryl gieten zijn. Het begint allemaal met de juiste voorbereiding van je verf.
Door vanaf dag één de juiste, gelijkmatige consistentie van verf te krijgen, kun je veel van de beginnersfouten beperken die de meeste acryl gietkunstenaars maken. Dit helpt je sneller de kunstwerken te waarderen die je creëert en je vaardigheden op te bouwen. Neem de tijd, meet nauwkeurig en experimenteer; de wereld van fluid art ligt aan je voeten!
Als je andere artikelen wilt lezen die lijken op Gietklare Acrylverf Maken: De Ultieme Gids, kun je de categorie Verf bezoeken.
